Complex constructions

A reference to constructions that help connect ideas precisely and build more substantial sentences.

Relative clauses

They add information about a person, object or situation. The choice of die, dat, wie, waar or wat depends on the noun and the role of the preposition.

Construction	Pattern	Example
ConstructionDie with de-words and plurals	Patternde-woord of meervoud + die + ... + werkwoord(en)	ExampleDe medewerker die u gisteren sprak, behandelt vandaag uw aanvraag.
ConstructionDat with het-words	Patternhet-woord + dat + ... + werkwoord(en)	ExampleHet formulier dat u moet invullen, staat op onze website.
ConstructionPreposition + wie for a person	Patternvoorzetsel + wie bij personen	ExampleDe collega met wie ik samenwerk, begint volgende maand aan een nieuwe baan.
ConstructionWaar + preposition for a thing	Patternwaar + voorzetsel bij zaken: waarop, waarmee, waarover	ExampleHet voorstel waarover we morgen stemmen, is gisteren aangepast.
ConstructionWat after an indefinite reference	Patternalles, iets, niets, dat of overtreffende trap + wat	ExampleDit is het belangrijkste wat we tijdens de vergadering hebben besloten.

Indirect speech and questions

After dat, of or a question word, subordinate-clause order is used. Of introduces a yes/no question without a question word.

Construction	Pattern	Example
ConstructionReporting a statement	Patternzeggen/uitleggen/denken + dat + onderwerp + ... + werkwoord(en)	ExampleDe beheerder legt uit dat de lift volgende week wordt gerepareerd.
ConstructionIndirect yes/no question	Patternvragen/weten + of + onderwerp + ... + werkwoord(en)	ExampleKunt u mij vertellen of mijn inschrijving goed is ontvangen?
ConstructionIndirect question with a question word	Patternvragen/weten + vraagwoord + onderwerp + ... + werkwoord(en)	ExampleNiemand weet wanneer de werkzaamheden precies beginnen.
ConstructionFuture viewed from the past	Patternverleden hoofdzin + dat/of + ... + zou(den) + infinitief	ExampleDe leverancier meldde dat de bestelling twee dagen later zou aankomen.

Conditions and hypotheses

The form shows whether a condition is realistic, imagined or no longer possible. Zou also softens a request.

Construction	Pattern	Example
ConstructionReal condition	Patternals + tegenwoordige tijd, dan hoofdzin in tegenwoordige of toekomstige tijd	ExampleAls u vandaag reageert, kunnen we de afspraak nog verplaatsen.
ConstructionPolite request or wish	Patternzou(den) + graag/kunnen/willen + infinitief	ExampleZou u mij de gewijzigde planning kunnen sturen?
ConstructionImagined situation	Patternals + verleden tijd, zou(den) + infinitief	ExampleAls ik dichterbij woonde, zou ik vaker op de fiets komen.
ConstructionUnfulfilled past condition	Patternals + had(den)/was/waren + voltooid deelwoord, zou(den) hebben/zijn + voltooid deelwoord	ExampleAls we eerder waren vertrokken, zouden we de trein hebben gehaald.

The passive

The passive shifts attention from the agent to the action or result. An ongoing process uses worden; a completed result uses zijn.

Construction	Pattern	Example
ConstructionProcess in the present	Patternworden + voltooid deelwoord	ExampleAlle aanvragen worden binnen vijf werkdagen beoordeeld.
ConstructionProcess in the past	Patternwerd/werden + voltooid deelwoord	ExampleDe bewoners werden vorige maand over de werkzaamheden geïnformeerd.
ConstructionCompleted result	Patternzijn + voltooid deelwoord	ExampleDe nieuwe veiligheidsregels zijn inmiddels ingevoerd.
ConstructionPassive with a modal verb	Patternmodaal werkwoord + ... + voltooid deelwoord + worden	ExampleHet beschadigde onderdeel moet zo snel mogelijk worden vervangen.
ConstructionImpersonal passive with er	Patterner + worden + voltooid deelwoord	ExampleEr wordt tijdens de bijeenkomst voor kinderopvang gezorgd.

Extended infinitive clauses

Constructions with te concisely express purpose, means, absence of an action or an alternative. Their implied subject usually matches that of the main clause.

Construction	Pattern	Example
ConstructionPurpose with om ... te	Patternom + ... + te + infinitief	ExampleDe gemeente plaatst extra lampen om het plein veiliger te maken.
ConstructionWithout doing something	Patternzonder + ... + te + infinitief	ExampleDe aannemer veranderde de planning zonder de bewoners te informeren.
ConstructionMeans or method	Patterndoor + ... + te + infinitief	ExampleDoor de formulieren digitaal te verwerken besparen we veel tijd.
ConstructionAlternative	Patternin plaats van + ... + te + infinitief	ExampleWe kunnen de apparaten repareren in plaats van ze direct te vervangen.
ConstructionLack of necessity	Patternhoeven + niet/geen + te + infinitief	ExampleU hoeft voor deze wijziging geen nieuw formulier in te vullen.

Concessive and paired constructions

These patterns contrast parts of an idea, strengthen an argument or show a dependent change. Keep the same grammatical form in both parts of a pair.

Construction	Pattern	Example
ConstructionConcession with hoewel	Patternhoewel + bijzin, hoofdzin met inversie	ExampleHoewel de cursus intensief is, ervaren deelnemers voldoende ondersteuning.
ConstructionConcession with ook al	Patternook al + bijzin, daarna vaak toch in de hoofdzin	ExampleOok al stijgen de kosten, het bestuur wil het project toch voortzetten.
ConstructionDependent change with hoe ... hoe	Patternhoe + vergrotende trap ..., hoe + vergrotende trap ...	ExampleHoe duidelijker de afspraken zijn, hoe minder misverstanden er ontstaan.
ConstructionBoth elements with zowel ... als	Patternzowel + zinsdeel + als + zinsdeel	ExampleHet voorstel houdt rekening met zowel bewoners als ondernemers.
ConstructionEmphasis with niet alleen ... maar ook	Patternniet alleen + zinsdeel, maar ook + zinsdeel	ExampleDe maatregel verlaagt niet alleen de kosten, maar verbetert ook de service.