Venstertijden voor pakketbezorgers verdeeld ontvangen

Lees het achtergrondbericht over een proef met pakketbezorging in de binnenstad.

De gemeente Westerhaven wil vanaf november pakketbezorgers alleen tussen 10.00 en 16.00 uur toelaten tot drie drukke winkelstraten. Buiten dat tijdvak mogen elektrische bakfietsen wel doorrijden, maar bestel- en vrachtwagens niet. Een proef van zes maanden moet uitwijzen of de maatregel de straten veiliger maakt zonder dat bewoners en ondernemers slechter bereikbaar worden. Aanleiding zijn tellingen van de gemeente. Het aantal bezorgritten met bestelwagens in het gebied nam in vier jaar met 38 procent toe, terwijl het totale aantal afgeleverde pakketten sterker groeide. Volgens verkeerswethouder Ellen Vos laat dat zien dat vervoerders hun ritten al efficiënter combineren, maar dat de resterende voertuigen nog steeds veel ruimte innemen. Vooral tussen acht en negen uur kruisen scholieren, bevoorradende vrachtwagens en pakketbezorgers elkaar. De regeling geldt niet voor alle logistiek. Winkels behouden een vroeg venster voor grote leveringen die niet met een bakfiets kunnen worden uitgevoerd. Monteurs met een aantoonbare spoedopdracht kunnen digitaal een tijdelijke ontheffing aanvragen. De gemeente benadrukt dat een standaardplanning die uitloopt geen spoed is. Ook particuliere auto's vallen buiten de nieuwe regel; voor hen gelden de bestaande toegangstijden en parkeervoorschriften. Drie grote bezorgbedrijven reageren verschillend. ParcelNova verwacht weinig problemen. Het bedrijf heeft aan de rand van de stad al een overslagpunt waar pakketten van vrachtwagens naar kleinere voertuigen gaan. RouteDirect noemt de termijn te kort om voldoende bakfietsen en personeel te regelen. Het derde bedrijf, SnelThuis, wil meedoen maar vraagt of de gemeente een gezamenlijke laadplek beschikbaar stelt. Zonder zo'n plek zouden verschillende vervoerders ieder een eigen duur terrein moeten huren. Ondernemersvereniging Hart van Westerhaven steunt het veiligheidsdoel, maar vreest dat de winkels tussen 10.00 en 16.00 uur juist meer hinder krijgen. Voorzitter Rahma Aydin stelt daarom voor om in het eerste uur alleen goederen voor winkels toe te laten en consumentenpakketten vanaf 11.00 uur. De gemeente neemt dat voorstel niet vooraf over. Wel worden in de proef niet alleen verkeersbewegingen, maar ook de tijdsduur van stilstaande voertuigen gemeten. Als blijkt dat leveringen zich te sterk opstapelen, kan het tijdvak tussentijds worden aangepast. Bewoners vragen vooral wat er met mislukte bezorgpogingen gebeurt. Wie overdag werkt, is vaak niet thuis. De venstertijden verbieden echter niet dat een bezorger 's avonds te voet vanaf een nabijgelegen pakketpunt een zending brengt. Of bedrijven dat daadwerkelijk gaan doen, is aan henzelf. De gemeente verplicht hen wel om vóór de start duidelijk te communiceren welke bezorgkeuzes per postcode beschikbaar zijn. Verkeerskundige Pablo de Wit, niet betrokken bij het gemeentelijke onderzoek, vindt de proefopzet bruikbaar maar waarschuwt voor verschuiving. Minder busjes in de drie straten kan betekenen dat voertuigen langer aan de rand wachten of door omliggende buurten rijden. Daarom worden ook op zes toegangswegen en twee woonstraten tellingen geplaatst. Zonder die controle zou een lokale verbetering ten onrechte als winst voor de hele wijk kunnen worden gepresenteerd. De nulmeting begint in september en duurt vier weken. Tijdens die periode verandert er nog niets aan de toegang. Vervolgens start de maatregel in november. De gemeente publiceert na drie maanden een tussenrapport, maar neemt pas na zes maanden een besluit over voortzetting. Het aantal ongevallen is daarbij niet de enige maatstaf: omdat ernstige ongevallen gelukkig zeldzaam zijn, kunnen toevallige verschillen een korte proef sterk kleuren. Ook bijna-botsingen, ervaren veiligheid, geluid, uitstoot en levertijd worden gevolgd. Een onafhankelijke commissie krijgt toegang tot de geanonimiseerde ritgegevens van vervoerders. De bedrijven hoeven geen namen of adressen van ontvangers te delen, maar wel route, voertuigtype en stoptijd. Daarmee kan worden onderzocht of een daling van het aantal busjes werkelijk door bundeling komt, of alleen doordat leveringen naar andere uren en straten zijn verplaatst. Na afloop beslist de gemeenteraad. De regeling kan dan worden beëindigd, verlengd of uitgebreid. Vos wil niet vooraf beloven dat de proef bij één tegenvallende indicator stopt. “Een langere levertijd kan aanvaardbaar zijn als de straat aantoonbaar veiliger wordt. Maar we moeten die afweging zichtbaar maken, niet verstoppen in één totaalcijfer.”